Publicaties

Gratis schenken en tegen verlaagd tarief vererven van familiale vennootschappen: alvast niet voor patrimoniumvennootschappen!

Vanaf 1 januari 2012 heeft de Vlaamse Regering haar wetgeving inzake de schenking en vererving van familiale vennootschappen flink door elkaar geschud.

Tot en met 31 december 2011 gold de regel dat familiale vennootschappen zonder taxatie konden worden vererfd en tegen een verlaagd tarief konden worden geschonken. Vanaf 01 januari 2012 is de wetgeving aangepast in die zin dat een familiale vennootschap nu kan worden geschonken aan het nultarief en kan worden vererfd aan een verlaagd tarief in de successierechten (3 procent of 7 procent al naar gelang het geval).

Er wordt hiervoor ook verwezen naar onze nieuwsbrief van 20 april ll. waarin de principes worden uitgelegd en toegelicht.

De nieuwe regeling geldt niet voor patrimoniumvennootschappen!

Familiale vennootschap

Een vennootschap heeft een familiaal karakter in het geval de schenker of de erflater minstens 50 procent van de aandelen van de vennootschap in volle eigendom aanhoudt.

De participatiegrens van 50 procent wordt verlaagd tot 30 procent als de schenker of de erflater:

  • hetzij gezamenlijk met één aandeelhouder en diens familie volle eigenaar is van minstens 70 procent van de aandelen van de vennootschap;
  • hetzij gezamenlijk met twee andere aandeelhouders en hun familie volle eigenaar is van minstens 90 procent van de aandelen van de vennootschap.

Met familie wordt bedoeld:

  • de echtgenoot of de samenwonende (wettelijk samenwonende of drie jaar feitelijk samenwonende);
  • de verwanten in de rechte lijn, hun echtgenoten of samenwonenden (wettelijk samenwonenden of drie jaar feitelijk samenwonenden);
  • de zijverwanten tot en met de tweede graad, alsook hun echtgenoten of samenwonenden (wettelijke samenwonenden of drie jaar feitelijk samenwonenden);
  • de kinderen van de vóóroverleden broers of zusters.

Reële economische activiteit

De nieuwe regeling die door de Vlaamse Regering werd uitgewerkt is niet van toepassing op familiale vennootschappen die geen reële economische activiteit uitoefenen. Een vennootschap wordt geacht geen reële economische activiteit te hebben indien uit één van de drie laatste neergelegde (geconsolideerde) jaarrekeningen vóór de datum van schenking of overlijden cumulatief blijkt dat:

  • de boekwaarde van de terreinen en de gebouwen meer dan 50 procent uitmaken van het totale actief;
  • de bezoldigingen, sociale lasten en pensioenen (met uitzondering van die van de bedrijfsleiders) gelijk of lager zijn dan 1,50 procent van het totale actief.

Uitsluiting patrimoniumvennootschap

Een zuivere patrimoniumvennootschap voldoet aan deze criteria en heeft dus geen reële economische activiteit. Een dergelijke vennootschap zal niet zonder schenkingsrechten kunnen worden geschonken of worden vererfd aan verlaagde tarieven. De begiftigden en de erfgenamen behouden evenwel het recht het tegenbewijs te leveren. Zij zullen dan moeten aantonen dat alle onroerende goederen die aanwezig zijn in de vennootschap worden aangewend voor de economische activiteit van de vennootschap en dus geen privaat patrimonium betreffen.

Wat uiteindelijk wordt bedoeld is het onderhouden van een onroerend goed patrimonium in eigen beheer.

Dit is in tegenstelling tot een vennootschap die bijvoorbeeld op reguliere basis onroerende goederen koopt, al dan niet renoveert en doorverkoopt. In dat geval worden de onroerende goederen aangehouden als voorraad en is er sprake van een reële economische activiteit. Dergelijke vennootschappen vallen dus wel onder de nieuwe reglementering en kunnen gratis worden geschonken of tegen een verlaagd tarief worden vererfd.

Voor de drie jaren na de schenking of vererving zullen de begiftigden respectievelijk erfgenamen moeten aantonen dat in die periode de vennootschap blijvend een reële economische activiteit heeft uitgeoefend (opnieuw conform de hogervermelde definitie). Zo niet, zullen er toch normale schenkings- en successierechten worden geheven.